Kıkırdak nakli kararı alan veya bu tedaviyi araştıran hastaların zihninde ameliyatın sonuçları, alternatif yöntemlerle farkları ve spesifik iyileşme süreleri hakkında birçok soru işareti bulunur. Aşağıda, polikliniğimizde hastalarımızdan en sık duyduğumuz ve kıkırdak cerrahisi planlayanların mutlaka bilmesi gereken kritik detayları derledik.
Alınan (Donör) Kıkırdak Bölgesinde Hasar veya Boşluk Kalır mı?
Hastaların en çok endişe ettiği konulardan biri, “Sağlam kıkırdak alındığında o bölge sakat kalmayacak mı?” sorusudur. Mozaikplasti işleminde kıkırdak yamaları (greftler), diz ekleminin yük taşımayan, vücut ağırlığının binmediği kenar bölgelerinden milimetrik silindirler (fişler) halinde alınır. Bu bölgeler günlük hareketlerimizde, yürümede veya koşmada aktif rol oynamadığı için, alım yapılan alanda herhangi bir işlev kaybı, ağrı veya zayıflık oluşmaz. Alınan milimetrik yuvaların içi zamanla vücudun kendi onarım hücreleri (fibrokartilaj doku) ile dolarak kapanır ve dizin genel mekaniği kusursuz bir şekilde korunur.
Mikrokırık (Microfracture) Yöntemi ile Mozaikplasti Arasındaki Fark Nedir?
Google aramalarında hastaların en çok kıyasladığı iki yöntem mikrokırık ve mozaikplastidir. Her ikisi de kıkırdak onarımı için kullanılsa da biyolojik sonuçları çok farklıdır.
-
Mikrokırık Yönteminde: Kemiğe küçük delikler açılarak kanama yaratılır ve kök hücrelerin o bölgeye gelmesi sağlanır. Ancak burada oluşan yeni doku, orijinal kıkırdak (hiyalini kıkırdak) değil, bir nevi yara izi dokusu olan “fibrokartilaj”dır. Bu doku gerçek kıkırdak kadar dayanıklı değildir ve yıllar içinde aşınabilir.
-
Mozaikplasti Yönteminde: Hasarlı bölgeye doğrudan dizin kendi orijinal, pürüzsüz ve basınca dayanıklı “hiyalin kıkırdağı” nakledilir. Bu nedenle mozaikplasti, özellikle üzerine yük binen bölgelerdeki orta ve büyük çaplı hasarlarda mikrokırık yöntemine göre çok daha uzun ömürlü, dayanıklı ve kalıcı bir biyolojik çözümdür.
Mozaikplasti Ameliyatının Başarı Oranı Nedir? Eklenen Kıkırdak Her Zaman Tutar mı?
Doğru hasta seçimi yapıldığında mozaikplasti (kıkırdak nakli) ameliyatlarının başarısı %85 ile %95 gibi oldukça yüksek oranlardadır. Hastanın kendi canlı dokusu (otogreft) kullanıldığı için doku uyuşmazlığı veya vücudun kıkırdağı reddetmesi gibi bir durum (organ nakillerindeki gibi) söz konusu değildir. Ameliyatın başarısını belirleyen en önemli faktörler; cerrahın kıkırdak silindirlerini çevre dokuyla tam aynı hizada (sıfıra sıfır) yerleştirme hassasiyeti ve hastanın ameliyat sonrası fizik tedavi (rehabilitasyon) kurallarına ne ölçüde uyduğudur. Kıkırdak parçalarının kemiğe tam kaynaması biyolojik olarak birkaç haftayı bulur, bu süreçte hekimin verdiği “üzerine basmama” veya “kontrollü yük verme” talimatlarına uymak kritik öneme sahiptir.
Mozaikplasti Ameliyatı İçin Bir Yaş Sınırı Var mıdır? İleri Yaşta Uygulanır mı?
Bu cerrahi teknik genellikle 15 ile 50 yaş arası, hareketli ve aktif yaşam süren bireyler için tasarlanmış “eklem koruyucu” bir yöntemdir. Yaş ilerledikçe eklemdeki kıkırdak hasarı genellikle tek bir noktada (lokal) kalmaz, dizin geneline yayılarak “yaygın kireçlenme (osteoartrit)” halini alır. Dizinde yaygın kireçlenmesi olan, donör bölgesindeki kıkırdakları da kalitesini yitirmiş 55-60 yaş üstü hastalarda mozaikplasti etkili bir çözüm sunmaz. Bu tür yaygın aşınma durumlarında kesin ve kalıcı çözüm diz protezi ameliyatıdır. Mozaikplasti, protez ihtiyacını ortadan kaldırmak veya uzun yıllar ertelemek için genç yaşlarda yapılan nokta atışı bir kurtarma operasyonudur.
Mozaikplasti Ameliyatı Kaç Saat Sürer ve Hastanede Kaç Gün Kalınır?
Operasyonun süresi kıkırdak hasarının büyüklüğüne ve nakledilecek kıkırdak tüplerinin sayısına göre değişiklik gösterir. Standart bir mozaikplasti ameliyatı ortalama 1 ila 2 saat arasında tamamlanmaktadır. İşlem çoğunlukla spinal anestezi (belden aşağısının uyuşturulması) veya genel anestezi altında gerçekleştirilir. Hastalarımız ameliyat sonrası ağrı kontrolü ve ilk pansuman takipleri için genellikle 1 veya en fazla 2 gece hastanemizde misafir edilir. Cerrahi sonrası erken dönemde ağrı yönetimi modern protokollerle sağlanır ve hastanın konforu maksimum düzeyde tutulur.
İşe, Araba Kullanmaya ve Spora Dönüş Ne Zaman Olur? (Zaman Çizelgesi)
Genel iyileşme sürecinin dışında hastaların en çok merak ettiği pratik takvim şu şekilde işler:
-
Masa Başı İşe Dönüş: Çoğu hasta koltuk değnekleri eşliğinde 2 ila 3 hafta içinde masa başı işlerine dönebilir.
-
Araba Kullanımı: Nakil yapılan dizin sağ veya sol olmasına ve hastanın manuel/otomatik vites kullanımına göre değişmekle birlikte, debriyaj veya frene tam güçle basabilmek için ortalama 6 ila 8 haftalık bir süreye ihtiyaç vardır.
-
Spora Dönüş: Yüzme ve sabit bisiklet gibi ekleme yük bindirmeyen sporlara genellikle 2-3 ay civarında başlanabilir. Ancak futbol, basketbol, tenis gibi ani duruş, dönüş ve sıçrama gerektiren yoğun temaslı sporlara tam dönüş için kıkırdağın tamamen biyolojik olgunluğa erişmesi beklenir, bu süre ortalama 6 ila 9 ay arasında değişmektedir.
Mozaikplasti Ameliyatı Riskleri ve Olası Komplikasyonlar
Her cerrahi müdahalede olduğu gibi kıkırdak naklinin de standart enfeksiyon, anestezi reaksiyonu veya pıhtı atması (derin ven trombozu) gibi çok düşük ihtimalli genel riskleri bulunur. Mozaikplastik işlemine özel en önemli risk ise, kıkırdak greftlerinin kaynamaması veya çevresinde çökme oluşmasıdır. Ancak bu riskler, Bursa’da ileri düzey eklem cerrahisi uygulayan Op. Dr. Fatih Volkan Tercan gibi deneyimli cerrahların titiz cerrahi tekniği ve ameliyat sonrası sıkı takibi ile en aza indirilmektedir.
Mozaikplasti (Kıkırdak Nakli) Ameliyatı Fiyatları Nasıl Belirlenir?
Arama motorlarında sıkça karşılaştığımız “Bursa mozaikplasti fiyatları“ veya “kıkırdak nakli ücretleri“, hastanın mevcut durumuna göre büyük değişkenlik gösterir. Ameliyatın açık veya kapalı (artroskopik) yapılıp yapılmayacağı, hasarın boyutu (kaç adet greft kullanılacağı), eşzamanlı olarak menisküs yırtığı veya ön çapraz bağ kopması gibi ekstra tamirlerin gerekip gerekmediği toplam süreci etkiler. Bu nedenle en sağlıklı fiyat ve tedavi planlaması, radyolojik görüntülemelerinizin (MR) uzman ortopedi hekimimiz tarafından bizzat incelenmesiyle yapılabilmektedir. Ön görüşme ve muayene randevusu alarak tedavinizi kişiye özel olarak planlayabilirsiniz.